Mở sổ tiết kiệm: hành trình vạn dặm bắt đầu bằng một bước chân
Đọc khoảng 7 phút
Nhiều người nghĩ phải có một khoản tiền lớn thì mới đáng để mở sổ tiết kiệm. Thực ra, hành trình nào cũng bắt đầu từ một bước đầu tiên, và với tiền bạc, bước đầu tiên có thể chỉ là một cuốn sổ nhỏ. Gửi tiết kiệm ngân hàng là cách để dành quen thuộc và an toàn với rất nhiều gia đình. Cách làm thì đơn giản, và chỉ cần thêm vài thói quen nhỏ khi chọn kỳ hạn và chia sổ, bạn đã có thể nhận được nhiều tiền lãi hơn và chủ động hơn mỗi khi cần dùng tiền.
- Gửi tiết kiệm online thường tiện lợi hơn và có thể thực hiện bất cứ khi nào, tuy nhiên bạn nên gửi tiết kiệm sổ truyền thống với những khoản tiền lớn.
- Bạn nên chọn kỳ hạn theo thời điểm mình sẽ cần dùng tiền, để tránh phải rút trước hạn.
- Chia một khoản lớn thành nhiều sổ nhỏ giúp bạn linh hoạt hơn mà vẫn giữ được lãi.
- Để lãi nhập gốc, theo thời gian tiền lãi sẽ tiếp tục sinh ra lãi.
Gửi online hay gửi tại quầy?
Hiện nay, hầu hết ngân hàng đều cho phép mở sổ tiết kiệm ngay trên ứng dụng. Gửi online rất tiện lợi, bạn có thể gửi hoặc tất toán bất cứ lúc nào mà không cần ra quầy. Nhưng cũng chính ưu điểm đó đôi khi lại thành nhược điểm, vì tất toán đơn giản nên sẽ không phù hợp nếu mình thiếu kỷ luật.
Gửi tiết kiệm tại quầy sẽ phù hợp và an toàn hơn với những khoản tiền lớn vì sẽ ngăn mình tất toán đột ngột hoặc bị hacker tấn công. Với cá nhân mình, khoản tiền từ 100 triệu trở lên mình sẽ gửi tiết kiệm tại quầy.
Dù chọn cách nào, bạn nên so sánh lãi suất của vài ngân hàng trước khi gửi.
Chọn kỳ hạn theo thời điểm cần dùng tiền
| Kỳ hạn | Đặc điểm thường thấy | Phù hợp với |
|---|---|---|
| Ngắn (1–3 tháng) | Linh hoạt, lãi suất thường thấp hơn | Quỹ dự phòng, tiền sắp cần dùng |
| Vừa (6–12 tháng) | Lãi suất thường cao hơn kỳ hạn ngắn | Mục tiêu trong vòng một năm như du lịch, mua sắm lớn |
| Dài (trên 12 tháng) | Lãi suất không phải lúc nào cũng cao hơn nhiều so với kỳ hạn 12 tháng | Những khoản chắc chắn chưa cần dùng trong vài năm |
Một nguyên tắc nhỏ mình thấy rất hữu ích: chọn kỳ hạn sao cho sổ đáo hạn đúng hoặc trước lúc mình cần tiền. Như vậy, bạn sẽ không phải rút trước hạn.
Vì sao nên tránh rút trước hạn?
Khi rút trước kỳ hạn, phần lớn ngân hàng chỉ trả lãi theo mức không kỳ hạn, thường rất thấp. Nghĩa là bạn có thể mất gần hết tiền lãi của cả kỳ gửi.
Chia nhỏ sổ để linh hoạt hơn
Thay vì gửi một sổ lớn, bạn có thể chia thành nhiều sổ nhỏ. Khi cần một khoản tiền, bạn chỉ phải tất toán một sổ, những sổ còn lại vẫn tiếp tục hưởng lãi.
Một cách chia mà nhiều người áp dụng là "sổ bậc thang": các sổ có ngày đáo hạn lệch nhau. Ví dụ với khoản tiết kiệm gần 300 triệu, bạn có thể tham khảo cách chia sổ như sau:
| Sổ | Số tiền | Kỳ hạn |
|---|---|---|
| Sổ 1 | 30 triệu | 3 tháng |
| Sổ 2 | 50 triệu | 6 tháng |
| Sổ 3 | 100 triệu | 9 tháng |
| Sổ 4 | 100 triệu | 12 tháng |
Cứ khoảng ba tháng lại có một sổ đáo hạn. Nếu chưa cần dùng, bạn gửi tiếp sổ đó với kỳ hạn 12 tháng. Sau một năm, gần như quý nào bạn cũng có một khoản tiền sẵn sàng, trong khi phần lớn số tiền vẫn được hưởng lãi kỳ hạn dài.
Để lãi sinh lãi
Khi sổ đáo hạn, nhiều ngân hàng cho bạn chọn: rút tiền lãi ra hoặc tái tục cả gốc lẫn lãi. Nếu chưa cần dùng tiền lãi, việc để lãi nhập vào gốc sẽ giúp số tiền lớn dần theo thời gian.
Ví dụ minh họa với 200 triệu, lãi suất 6%/năm và giả sử lãi suất không đổi, số tiền sau 1 năm, 3 năm, 5 năm như sau:
| Sau | Rút lãi mỗi năm (tổng gốc + lãi đã nhận) | Để lãi nhập gốc |
|---|---|---|
| 1 năm | 212 triệu | 212 triệu |
| 3 năm | 236 triệu | khoảng 238,2 triệu |
| 5 năm | 260 triệu | khoảng 267,6 triệu |
Những năm đầu, khoảng chênh lệch còn nhỏ. Nhưng càng về sau, phần "lãi sinh lãi" càng lớn. Thời gian chính là người bạn đồng hành tốt nhất của tiền tiết kiệm. Bạn có thể tự thử với số tiền của mình bằng công cụ tính lãi tiết kiệm.
Các mức lãi suất trong bài chỉ để minh họa. Lãi suất thực tế khác nhau giữa các ngân hàng và thay đổi theo thời gian, bạn nên xem biểu lãi suất mới nhất trước khi gửi.
Gửi tiết kiệm có thể không phải là cách sinh lời nhanh nhất, nhưng là một nền tảng vững chắc và bình yên. Thực tế chúng ta rất hiếm khi để sổ tiết kiệm dài hạn 5-10-20 năm, bởi trong thời gian đó sẽ có nhiều mục tiêu lớn cần hoàn thành như mua xe, mua nhà, chuẩn bị cho con học đại học.