Những khoản chi nhỏ, cộng dồn thành chuyện lớn
Đọc khoảng 6 phút
Không ai nghèo đi vì một lần mua sắm. Nhưng tiền sẽ "rò rỉ âm thầm" qua những khoản rất nhỏ, nhỏ đến mức mình không để ý: một ly cà phê, một lần trả phí giao hàng, hay một gói đăng ký không còn dùng nhưng quên hủy. Mỗi khoản chỉ vài chục hoặc vài trăm nghìn, nhưng chúng có một điểm chung: LẶP LẠI.
- Những khoản chi nhỏ dễ bị bỏ qua vì chúng lặp lại và không gây chú ý.
- Khi cộng dồn cả năm, vài chục nghìn mỗi ngày có thể trở thành hơn chục triệu đồng.
- Chúng ta không cần cắt hết, chỉ cần chọn lọc: giữ lại những khoản thật sự mang đến niềm vui hoặc giá trị.
- Một vài thói quen nhỏ có thể giúp mình chi tiêu chủ động và nhẹ nhàng hơn.
Vì sao khoản nhỏ lại dễ bị bỏ qua?
Với một khoản chi lớn, chúng ta thường cân nhắc khá kỹ. Còn với khoản nhỏ, mình chi gần như theo phản xạ. Có vài lý do khiến điều này rất dễ xảy ra:
- Khoản chi lặp lại nên thành quen: khi một việc đã thành thói quen, chúng ta hiếm khi dừng lại để nghĩ về nó.
- Việc thanh toán ngày càng dễ: quét mã QR hay bấm "mua ngay" trên ứng dụng chỉ mất vài giây, nên mình không còn cảm giác đang trả tiền.
- Một số khoản tự động trừ tiền: các gói đăng ký cứ đến hạn là trừ, kể cả khi mình đã thôi dùng từ lâu.
Thử cộng dồn một chút nhé
Mình cùng thử cộng lại vài khoản quen thuộc để xem chúng lớn đến đâu:
| Khoản chi | Mỗi tháng | Mỗi năm |
|---|---|---|
| 30 nghìn mỗi ngày (một ly nước, một bữa xế) | khoảng 900 nghìn | khoảng 11 triệu |
| 50 nghìn mỗi ngày | khoảng 1,5 triệu | khoảng 18 triệu |
| Phí giao đồ ăn 20 nghìn × 15 lần | 300 nghìn | 3,6 triệu |
| 3 gói đăng ký, mỗi gói 100 nghìn | 300 nghìn | 3,6 triệu |
Những con số này không nhằm khiến bạn thấy có lỗi với ly cà phê của mình. Chúng chỉ giúp chúng ta nhìn rõ hơn: những khoản nhỏ, khi cộng lại, có thể bằng một chuyến du lịch cả nhà hay vài chỉ vàng tích lũy.
Những khoản hay "rò rỉ" nhất
- Đồ ăn vặt.
- Phí giao hàng, phí dịch vụ khi đặt đồ ăn. Đôi khi phí gần bằng nửa giá món ăn.
- Gói đăng ký: nghe nhạc, xem phim, lưu trữ dữ liệu, ứng dụng học tập… Nhiều khi chúng ta đăng ký dùng thử rồi quên hủy.
- Phí ngân hàng: phí thường niên thẻ, phí tin nhắn, phí duy trì tài khoản không dùng tới.
- Mua sắm theo cảm xúc: chốt đơn trong livestream, thấy đồ rẻ quá nên đặt đại xem sao.
Thay vì cắt giảm, bạn hãy chọn lọc
Mục tiêu tài chính của chúng ta không phải là tích cóp từng đồng rồi sống kham khổ. Một ly cà phê sáng mà giúp bạn tỉnh táo làm việc thì thật sự đáng giá. Điều mình cần bớt là những khoản chi tùy tiện theo cảm xúc và những chi phí dịch vụ lặp lại nhưng mình thực sự không dùng đến.
Vài thói quen nhỏ bạn có thể thử
Không cần áp dụng tất cả cùng lúc. Bạn có thể chọn một hai thói quen thấy hợp với mình nhất:
- Chờ 24 giờ trước khi mua những món không cần gấp. Sau một ngày, nhiều mong muốn tự nhiên nhẹ đi.
- Gỡ thẻ đã lưu trong ứng dụng mua sắm. Khi phải nhập lại thông tin, bạn có thêm vài giây để suy nghĩ.
- Mỗi quý rà soát một lần các gói đăng ký và phí ngân hàng, rồi hủy những gì mình không còn dùng.
- Dành riêng một khoản "tiêu vui" cố định mỗi tuần. Trong khoản đó, bạn cứ thoải mái chi mà không cần áy náy.
Thay đổi thói quen chi tiêu không cần bắt đầu bằng những quyết định lớn. Mỗi khoản nhỏ bạn chủ động giữ lại hôm nay cũng sẽ lặp lại và cộng dồn, nhưng lần này là theo hướng tốt cho bạn và gia đình.